BALDIRI ÇIPLAK HAYIRSEVERLER..ROBERT TRESSELL..kısaca özeti ise aşağıdadır...
Patrona bağlı hayırseverler
Romanda yalnızca işçilerin salt yaşadıklarını okumayız. Sosyalizmin işçiler için ne ifade edeceğine de tanıklık ederiz yazarın anlatımından. Romanın baş kahraman olan Owen, sabırla ve sebatla iş arkadaşlarını aydınlatmaya çalışır. Onlara, sosyalizmin serveti nasıl eşit olarak dağıtacağına, yalnız daha iyi yaşanacak kadar para değil, ayrıca bütün eşitsizlikleri giderip eksikliklerini gidermek için bir umut vereceğine ikna etmeye çalışır. İş arkadaşları Owen'ı dinlemezler. Bu yüzden Owen onları "hayırseverler" olarak adlandırır. Onun için işçi arkadaşları, patronlara ve zenginlere emekleriyle yarattıklarını gönüllü olarak veren "baldırı çıplak hayırseverler"dir. Kendilerine hayırları yoktur ama, patronlar için birer hayırsever olmayı gayet iyi bilirler. Kendisine inanmayan işçi arkadaşları Owen'in gözünde; zenginler tarafından sömürülmenin hayatın kanunu olduğunu sanan, beyefendilerin memleketi yönetme hakkının yegâne sahipleri olduklarını düşünenlerdir. Bu tema romanın da ruhunu oluşturur. Bu önemli temanın yanı sıra, kişisel ayrıntıların bolluğu, eseri basit bir inceleme olmaktan çıkarıp, akıcı bilgilendirici bir roman olarak çıkarır okurun karşısına.
Eserin yazarı Robert Tressell, çok yetenekli tutkulu bir adamdır. Bu tutku ve duyarlılıktan dolayı, etrafındaki insanlar yüzünden acı çeker. Çünkü kendisi gibi onlar da yoksulluk içindedirler. İrlanda kökenine ve İngiliz üst ve orta sınıflarına karşı duyduğu nefrete, hayatının büyük bölümünü hastalıklar içinde geçirdiğini de eklerseniz, karşınıza bir İngiliz klasiği olan romanın yazarını bulursunuz.
Kitapla ilgili yazılan eleştirilerde anlatılanlara bakılırsa, Tressell'in kitabını bilen pek çok işçi, onun kahramanlarından, sanki onlarla tanışıyorlarmış gibi bahseder. İşçiler, önceki gün aynısı başlarına gelmiş gibi bu kitapta geçen olayları birbirlerine anlatırlar. Romanın kadın kahramanı da tıpkı, şef Crass, ustabaşı Pinti, müdür Rushton ve ateşli sosyalist işçi Owen kadar, romanın unutulmaz karakterleri arasındadır. Baldırı Çıplak Hayırseverler'i eşsiz kılan nokta ise, yazarın mizah ve onur duygusudur. Trajik olayların anlatılma biçimini okurken gülebilirsiniz, ama her olayın sonunda yargılarınızın daha da keskinleştiğini hissedersiniz. Çünkü Tressell, kesinlikle aşırı duygusal bir insan değildir. O doğru bildiğini söylemekten çekinmeyen, onurlu ve devrimci bir işçidir.
|
